Week 11: De persoonlijke cruiscontrol

Vanaf het moment van geboorte heb je een rugzakje om, met daarin een basis aan erfelijk materiaal en gaandeweg jouw levenspad ga je dit aanvullen met allerlei ervaringen. Ervaringen vanuit je gezin, contacten met familie, daarna vriendjes en vriendinnetjes, de kennis van docenten, ervaringen met collegae, relaties, enzovoorts. Je rugzak wordt steeds voller en wat er naarmate je ouder wordt ook gebeurt, is dat je deze ervaringen gebruikt voor de gebeurtenissen waarmee je nu geconfronteerd wordt. Hoe je handelt wordt grotendeels bepaald door opgebouwde levenservaring. Dit noemen we in mindfulnesstermen de automatische piloot; het is jouw persoonlijke cruisecontrol die ervoor zorgt dat je relatief veilig over je levenspad loopt.

Deze automatismen vinden plaats op drie niveau’s: praktisch, situationeel en psychologisch. Bij het praktische niveau kun je denken aan hoe je autorijdt of fietst waarbij je veel handelingen tegelijkertijd uitvoert en ondertussen met je gedachten ergens anders bent. Op situationeel niveau gaat het erom hoe jij je verhoudt ten opzichte van bepaalde gebeurtenissen in relatie met anderen. Ben jij de clown als je naar een feestje gaat of ben je meer iemand die verlegen is en zich terugtrekt in een veilig hoekje? Het psychologische niveau is hoe je op jezelf reageert en over jezelf oordeelt, bijvoorbeeld: verdorie, dit heb ik weer, het lukt mij niet, dat kan ik niet, wat ben ik toch dom, enzovoorts.

Als je iedere dag, liefst tweemaal, mediteert, dan krijg je geleidelijk aan zicht op jouw automatismen. Je wordt bewust van de herhalende patronen en je gaat deze herkennen. Vroeg of laat volgt hier dan een wil tot aanpassing op en ga je actie nemen op de negatieve varianten van je automatismen. De positieve automatische reacties, die zijn er uiteraard ook en die laat je voor wat ze zijn, daar hoef je meestal niets mee te doen.

Meditatie is een continue herhalen en het helpt je om jezelf te leren kennen en herkennen. Niet voor niets staat het thema ‘Automatismen‘ of ‘De automatische piloot‘ centraal in de eerste sessie van een training in Leren Mediteren. Bewustwording van de dingen die je steeds weer opnieuw doet zonder dat je erover nadenkt, die zijn belangrijk om te doorgronden. Leer jezelf kennen!